10 th, Sci-II, Life processes in living organisms: part-1.2, 10 वी, विज्ञान-2, सजीवांतील जीवनप्रक्रिया भाग-1.2.

 10 th, Sci-II, Life processes in living organisms: part-1.2, 10 वी, विज्ञान-2, सजीवांतील जीवनप्रक्रिया भाग-1.2.


आपल्या माहिती विज्ञानाची 🎷  What’s App समूहात सामील होण्यासाठी लिंक 👇

💀 मानवी शरीरात कोणकोणत्या संस्था अविरतपणे कार्य करतात?
उत्तर: मानवी शरीरात पुढील संस्था अविरतपणे कार्य करतात
  • श्वसन संस्था 
  • पचन संस्था 
  • चेतासंस्था 
  • उत्सर्जन संस्था 
  • रक्ताभिसरण संस्था
  • अंतःस्रावी संस्था

🫀 Which systems are continuously performing their function in human body?
Ans:
Following systems are continuously performing their function in human body.
  • Respiratory system 
  • digestive system 
  • excretory system 
  • circulatory system 
  • nervous system
  • endocrine system

🦢  कर्बोदकांपासून आपल्याला 4 kcal/g एवढी ऊर्जा मिळते.

🦕 We get 4 kcal energy per gram of carbohydrates.

🫁 श्वसन म्हणजे काय?
उत्तर:
पेशीतील तंतुकनिकेत ऑक्सिजनच्या उपस्थितीत साठवलेल्या अन्नाचे ऑक्सिडीकरण केल्यावर शरीरातील पेशींना ऊर्जा प्रदान करण्याच्या क्रियेला श्वसन असे म्हणतात.

🪻 What is respiration?
Ans: Release of energy from the assimilated food by a chemical process  is called respiration.

ग्लुकोजच्या एका रेणूमध्ये C, H, आणि O चे अनुक्रमे किती अणू असतात?
उत्तर:  
  • ग्लुकोजच्या एका रेणूमध्ये कार्बनचे 6, हायड्रोजनचे 12 आणि ऑक्सिजनचे 6 अणू क्रमशः असतात. 
  •  ग्लुकोजचे रेणुसूत्र C6H12O6

🚲 How many atoms of carbon (C) hydrogen (H) and oxygen (O) are respectively present in a molecule of glucose?
Ans: 
  • There are 6 atoms of carbon, 12 atom of Hydrogen and 6 atoms of oxygen are present in a molecule of glucose.
  • The molecular formula of glucose is C6H12O6. 

👻 ग्लुकोज मधील सर्व अणु एकमेकांना कोणत्या रासायनिक बंधने जोडलेले असतात?
उत्तर: ग्लुकोज मधील सर्व अणु एकमेकांना सहसंयुज बंधने जोडलेले असतात.

🔦 Which types of chemical bonds are present in glucose molecule.?
Ans: Covalent bonds are present between carbon, hydrogen and oxygen in glucose molecule. 

⛱️ रसायनशास्त्राच्या दृष्टीने एखाद्या रेणूचे ऑक्सिडीकरण होते म्हणजे नेमके काय होते?
उत्तर: रसायनशास्त्राच्या दृष्टीने एखाद्या रेणूचे ऑक्सिडीकरण होते म्हणजे तो रेणू 
  • ऊर्जा गमावून ऑक्सिजन सोबत मिसळतो किंवा 
  • हायड्रोजन निघून जातो किंवा 
  • इलेक्ट्रॉन गमावले जातात.

😤 In terns of chemistry what happens actually when a molecule is oxidized?
Ans: In terns of chemistry when molecule is oxidized 
  • it gains oxygen atoms or 
  • the loss of hydrogen or 
  • it loses electrons with loss of energy. 


🎈 पेशी श्वसनात मदत करणारे दोन सहविकर कोणते?
उत्तर: पेशी श्वसनात मदत करणारे दोन 
सहविकर
1. NADH2 –  निकोटिनामाईड ॲडेनाईन
डायन्युक्लिओटाईड
2. FADH2 – फ्लॅविन ॲडेनाईन
डायन्युक्लिओटाईड


🥁 Which enzymes are formed in cells and used in cellular respiration?
Ans: 
  • NADH2 – Nicotinamide Adenine dinucleotide
  • FADH2 – Flavin adenine dinucleotide

  these enzymes are used in cellular respiration. 



ATP :
  •  ॲडीनोसीन‌‍ ट्रायफॉस्फेट हा एक ऊर्जेने संपृक्त असा रेणू आहे.
  •  ATP त फॉस्फेटचे तीन रेणू एकमेकांना ज्या बंधांनी जोडलेले असतात त्या बंधांमध्ये ऊर्जा साठवलेली असते. 
  • ATP रेणूंचा पेशींमध्ये आवश्यकतेनुसार साठा करून ठेवलेला असतो.
  • रासायनिकदृष्ट्या ATP हा ॲडीनोसीन रायबोन्युक्लिओसाइडपासून तयार झालेला ट्रायफॉस्फेटचा रेणू असून यात ॲडेनिन हा नत्रयुक्त रेणू , रायबोझ (C5H10O5) ही पेंटोज शर्करा व तीन फॉस्फेटचे रेणू असतात. 
  • ऊर्जेच्या आवश्यकतेनुसार ATP मधील फॉस्फेटच्या रेणूमधील बंध तोडून ऊर्जा मिळवली जाते म्हणून ATP ला ऊर्जेचे चलन (Currency) असे म्हटले जाते.

ATP:
Ans: 
  • Adenosine triphosphate is energy-rich molecule.
  • In ATP energy is stored in the bonds by which phosphate groups are attached to each other. 
  • ATP molecules are stored in the cells as per body need. Chemically, ATP is triphosphate molecule formed from adenosine ribonucleoside. 
  • ATP contains a nitrogenous compound-adenine, pentose sugar- ribose and three phosphate groups. 
  • As per the need, energy is derived by breaking the phosphate bond of ATP; hence ATP is called as ‘energy currency’ of the cell.

🥁 इलेक्ट्रॉन वहन साखळी अभिक्रिया तंतुकणिकेमध्ये राबवली जाते.

🎷 Electron transfer chain reaction is operated in mitochondria only. 

💐 ऊर्जा मिळवताना स्निग्ध पदार्थांचे रूपांतर मेदाम्लात मध्ये केले जाते तर प्रथिनांचे रूपांतर अमिनो आम्लामध्ये केले जाते.

🥤 At the time of energy production lipids are converted into fatty acids where as proteins are converted into amino acids. 


🦋 ग्लायकोलायसिस प्रक्रियेला ‘एम्ब्डेन – मेयरहॉफ- पार्नास पाथ-वे’ (EMP Pathway) असे म्हणतात.


🪻 Glycolysis is  called as Embden-Meyerhof-Parnas pathway (EMP pathway).


‘🛩️ ट्रायकार्बोक्झीलीक आम्ल चक्र’ ही चक्रीय अभिक्रिया सर हेन्झ क्रेब्‍ज यांनी
शोधली. म्हणून या चक्रीय अभिक्रियेला ‘क्रेब्‍ज चक्र’ असे संबोधले जाते. 

The cyclical reactions of tricarboxylic acid cycle were
discovered by Sir Hans Krebs. Hence, this cyclical process is 
called as Krebs cycle.


🎷 कर्बोदके, स्निग्ध पदार्थ आणि प्रथिने यांचे ऑक्सिश्वसन करून ऊर्जा मिळवण्याची प्रक्रिया स्पष्ट करा.
उत्तर:

स्निग्ध पदार्थ       कर्बोदके            प्रथिने
  |                     |                     |   
  |                     |                     |
[मेदाम्ल]   [ ग्लुकोज विघटन अमिनोआम्ल
 |             (Glycolysis) ]         |                              |                           |
 |                        |                    |
 |.                       |                     |
 |             पायरुविक आम्ल             |
 |                        |                       |
 |.                       |                         |      |                        |                       |
 |_  _ _ (ॲसेटील-को-एन्झाईम-A)__|
                            |
                            |
                    [   क्रेब चक्र. ]
                            |
                            |
             { CO2+ H2O + ऊर्जा }




       🫀 *प्रत्येक व्यक्तीमध्ये 
एक चांगला गुण दडलेला असतोच , 
फक्त त्याला गरज असते 
योग्य ठिकाणी वापर करणाची.* 
                 *एकदा का त्यांच्या गुणांना प्रसिद्धी मिळाली की, 
त्या व्यक्ती ला यशस्वी होण्यावाचून 
कोणी रोखू शकत नाही .*
               *मात्र त्याला गरजेचे असते
 जिद्दीने लढण्याची व 
समाजापुढे योग्यरित्या सिद्ध होण्याची…!*

            *आपला दिवस आनंदी जावो.*🎷